BehindLines

Hera tách rõ hai mục tiêu trước khi khảo sát Dimorphos

· Ban biên tập BehindLines

Tàu thăm dò Hera của châu Âu bắt đầu phân biệt được hai thiên thể mà nó sẽ khảo sát. Trong thông báo ngày 27 tháng 10, Cơ quan Vũ trụ châu Âu cho biết camera của tàu hiện có thể tách Didymos khỏi thiên thể đồng hành nhỏ hơn là Dimorphos. Trong hình ảnh được công bố, Dimorphos vẫn chỉ chiếm khoảng một điểm ảnh. Bước này giúp nhận ra hai mục tiêu, nhưng chưa cho thấy chi tiết những biến đổi bề mặt có thể do sứ mệnh DART của Mỹ gây ra.

Thử nghiệm đã đo được tác động lên quỹ đạo

Tháng 9 năm 2022, DART chủ động đâm vào Dimorphos, thiên thể quay quanh Didymos. Sau đó, NASA xác nhận qua quan sát bằng kính thiên văn rằng vụ va chạm đã rút ngắn thời gian Dimorphos hoàn thành một vòng quỹ đạo. Mục đích là thử một phương pháp làm lệch hướng, chứ không phải ứng phó với một mối đe dọa tức thời. Cơ quan này nêu rõ cả hai tiểu hành tinh đều không gây nguy hiểm cho Trái Đất, trước cũng như sau thử nghiệm.

Đánh giá của phía Mỹ còn phân biệt tác động trực tiếp của cú đâm với tác động của những mảnh vật chất bị hất ra. Việc vật chất văng ra đã làm tăng lực đẩy mà Dimorphos nhận được. Vì vậy, để hiểu kết quả, cần nghiên cứu tính chất vật liệu bên cạnh bản thân vụ va chạm.

Đối chiếu mô phỏng với quan sát thực tế

Nghiên cứu của Sabina Raducan và các đồng nghiệp, được nộp lên arXiv vào tháng 3 năm 2024, dùng mô phỏng số để tìm hiểu vấn đề này. Những cấu hình tái hiện được các quan sát gợi ý rằng Dimorphos là một khối tập hợp từ các mảnh vụn, với độ kết dính yếu. Trong các tính toán đó, va chạm có thể làm biến đổi toàn bộ tiểu hành tinh thay vì chỉ để lại một hố có ranh giới rõ ràng.

Kịch bản ấy vẫn là một cách diễn giải cần kiểm chứng. Mô phỏng phù hợp với dữ liệu không phải là ảnh chụp bề mặt hiện tại. Các nhà nghiên cứu xem những quan sát tương lai của Hera là cách đối chiếu kết quả của họ với thực tế.

ESA thông báo sẽ công bố hình ảnh chi tiết về Dimorphos vào ngày 25 tháng 11. Tính đến ngày 28 tháng 10, những hình ảnh này vẫn đang được chờ đợi. Giá trị của cách tiếp cận theo từng bước là kết nối ba tầng bằng chứng: thay đổi quỹ đạo đã được đo, các mô hình giải thích thay đổi đó, rồi những quan sát ở cự ly gần để phân biệt các cách giải thích.

Nguồn