Giữ cho phim và băng ghi âm cũ còn có thể xem, nghe
· Ban biên tập BehindLines
Trước Ngày Thế giới về Di sản Nghe nhìn 27 tháng 10, UNESCO nêu bật những kho tư liệu đang gặp rủi ro và công việc cần thiết để truyền lại chúng. Trong bài giới thiệu công bố ngày 20 tháng 10, tổ chức này mô tả các dự án tại Somalia và Zambia. Bảo vệ vật mang tin cũng đồng nghĩa với việc giữ khả năng tìm lại tiếng nói, hình ảnh và những câu chuyện của cộng đồng địa phương.
Những bộ sưu tập ghi lại đời sống
Theo UNESCO, một dự án liên quan đến việc bảo quản và số hóa khoảng 45.000 băng analog của Đài phát thanh Mogadishu. Các bản ghi gồm âm nhạc, tin tức và chương trình giải trí. Tại Zambia, những bộ sưu tập của đài phát thanh truyền hình quốc gia chịu tác động từ điều kiện lưu trữ không phù hợp, thiên tai và các định dạng đã cũ. Hỗ trợ được giới thiệu kết hợp phục chế, số hóa và chuyển sang những định dạng còn sử dụng được.
Các dự án ấy làm rõ một câu hỏi tưởng như trừu tượng: một thời đại còn để lại được gì nếu tư liệu vẫn tồn tại nhưng ngày càng khó tiếp cận?
Duy trì khả năng xem và nghe
Hội đồng Điều phối các Hiệp hội Lưu trữ Nghe nhìn, gọi tắt là CCAAA, đang tập hợp thông báo về những hoạt động quanh ngày 27 tháng 10 cho kỳ kỷ niệm năm 2026. Hội đồng nhắc rằng di sản này bao gồm phim, video, âm thanh ghi lại và phương tiện số. Ngày kỷ niệm nhằm làm rõ tính dễ tổn thương của tư liệu và thúc đẩy khả năng tiếp cận lâu dài; các hoạt động được nói đến ở đây vẫn chưa diễn ra.
Vấn đề không chỉ nằm ở tình trạng của cuộn băng. Trong phần giới thiệu dự án cảnh báo về băng từ, hiệp hội chuyên môn IASA còn mô tả sự biến mất dần của thiết bị phát lại, linh kiện và dịch vụ bảo trì. Hiệp hội đề xuất số hóa và chuyển dữ liệu vào các kho lưu trữ số an toàn. Nhận định về bảo tồn này cung cấp bối cảnh kỹ thuật, chứ không phải một phép đo mới về tiến độ các dự án được giới thiệu trong năm 2026.
Vì vậy, bảo quản một bộ sưu tập đòi hỏi phân biệt vật mang tin, nội dung được ghi lại và phương tiện để tiếp cận nội dung đó. Một ngày kỷ niệm thu hút sự chú ý; khả năng truyền lại tư liệu phụ thuộc vào công việc liên tục của các nhóm lưu trữ.