Não bộ: vùng dành cho việc nghe cũng góp phần tạo ra lời nói
· Ban biên tập BehindLines
Một phần nhỏ của một vùng não nổi tiếng với việc lắng nghe cũng đóng vai trò ngay trước khi người ta nói ra một từ. Đó là kết luận của một nghiên cứu công bố ngày 19 tháng 11 trên tạp chí Science và được trình bày ngày 15 tháng 11 tại hội nghị thường niên của Society for Neuroscience, theo Science News và Live Science.
Một câu hỏi bỏ ngỏ khoảng 150 năm
Vào thế kỷ 19, nhà thần kinh học người Đức Carl Wernicke đã mô tả, ở phía trái của não, một vùng cần thiết để hiểu lời nói. Những người có vùng này bị tổn thương hiểu từ ngữ kém, nhưng một số người cũng khó tạo ra từ: các âm bị đổi chỗ hoặc một từ bị thay bằng từ gần nghĩa, Science News cho biết, trích lời Edward Chang của Đại học California, San Francisco. Chang tóm tắt khó khăn: vì sao tổn thương một vùng nghe lại làm rối loạn lời nói? Câu hỏi đó đã bỏ ngỏ khoảng 150 năm.
Các nhà nghiên cứu đã đo gì
Theo Live Science, nhóm nghiên cứu đã tuyển 28 người tham gia mắc chứng động kinh vốn đã được cấy điện cực; Science News nói rõ họ đang được theo dõi trước một ca phẫu thuật vì động kinh hoặc khối u. Một nhóm nhỏ tế bào trong vùng Wernicke hoạt động khoảng một phần tư giây trước khi một từ được nói ra, và cũng phản ứng khi nghe từ. Theo Science News, các tế bào này có sở thích: chúng hoạt động mạnh hơn trước một từ dài so với trước một từ ngắn.
Live Science lưu ý rằng chỉ riêng những bản ghi này chưa chứng minh được mối quan hệ nhân quả. Vì vậy các nhà nghiên cứu đã xem xét não của hàng trăm người được mổ khối u thùy thái dương: lời nói bị rối loạn thường xuyên hơn sau ca mổ khi vùng Wernicke bị ảnh hưởng. Ở 13 người có vùng này còn nguyên vẹn, kích thích điện ngay trước khi nói đã gây ra những lỗi từ ngữ giống lỗi của chứng mất ngôn ngữ Wernicke, theo Live Science. Theo Science News, sự rối loạn việc tạo ra lời nói này chỉ xuất hiện ở vùng nhỏ đó.
Phản ứng và một hướng kỹ thuật
Theo Science News, Jeffrey Binder của Medical College of Wisconsin cho rằng nghiên cứu đưa ra bằng chứng thuyết phục rằng vùng này then chốt đối với việc tạo ra lời nói. Adeen Flinker của Đại học New York, người không tham gia công trình, nói với Live Science rằng nghiên cứu giải thích những lỗi lời nói vốn đã được biết. Đồng tác giả Alexander Silva cho rằng, theo Live Science, những kết quả này viết lại sách giáo khoa về vùng Wernicke.
Ở hai tình nguyện viên bị liệt, các thiết bị cấy ghép thử nghiệm đã phát hiện được cả những gì họ nghe lẫn những gì họ cố nói, theo Science News. Theo Silva, được Live Science trích dẫn, vùng này có thể trở thành mục tiêu bổ sung cho các giao diện não-máy tính dành cho người bị mất ngôn ngữ, tức là rối loạn ngôn ngữ liên quan đến tổn thương chính vỏ não. Science News nói thêm rằng một số nghiên cứu về thiết bị cấy ghép tập trung vào vỏ não vận động.
Vì sao điều này quan trọng
Theo Science News, những kết quả này có thể giúp các nỗ lực khôi phục giọng nói cho những người không còn nói được; Chang cũng nhắc đến việc hiểu rõ hơn các tình huống liên quan đến cả nghe lẫn nói, chẳng hạn khác biệt về lời nói hoặc khả năng hiểu ở người tự kỷ, hoặc những bước đầu học nói của trẻ em. Các bài báo trình bày những triển vọng này như những hướng gợi mở từ công trình nghiên cứu.